Ciągle ten sam temat

Ciągle ten sam temat

Sandor Marai pisze w „Dzienniku”:

„Możliwe, że Proust miał rację, gdy sądził, że artysta,pisarz tak naprawdę pracuje ciągle nad jednym i tym samym tematem, pisze zawsze„tę samą” książkę, maluje wiecznie ten sam temat. On sam może się zmienić, aletemat i gatunek, który przynależy do niego, pozostaje niezmienny”.

Myślę o tym od rana.

Dużo w tym racji, jeśli temat i gatunek potraktować jakostyl autora i to charakterystyczne „coś”, co wyróżnia go od innych.Dostojewski, Czechow, Turgieniew pisali ciągle ten sam temat, to prawda.Rozszarpywali duszę, nawet jak ją tulili, gdy łkała.

Romain Gary ( EmileAjar) próbował zmieniać gatunki, nazwiska nawet, przybierając pseudonimy, z którychnajgłośniejszym stał się Ajar, ale przecież w każdej książce można gorozpoznać, nawet jak pisze pseudo-kryminalny żart o „czternastu głowachStefanii”.

Cortazar pisze swoją opowieść o kronopiach, famach i nadziejach,nawet jak pisze o autostradzie.

Kafka pisze o strachu, nawet jak pisze o robaku.

Babel pisał mało i smacznie, a jednak i tak wiadomo było, żeto on pisze.

Szymborska pisze różne wiersze, ale one wszystkie jak jedenpoemat.

Janusz Styczeń na tysiąc sposobów i tysiąc wierszy próbujeopowiedzieć historię dziewczyny czy mężczyzny, operując frazą, zaczynającą sięod „jakby” – „jakby wspomnienia można było grabić jak liście, w jedną stertę”.

Zbigniew Joachimiak nawija słowa jak pestki, korale, próbując każdemu ciągle odnowa dodać trochę soli i boi się słów, „jak diabła, jak złamania kolana, jak nieodwzajemnionejmiłości, jak pustej ramy, która pomieści wszystko”.

Co ja piszę? Co piszę i piszę? I końca nie widać.